Ο χώρος κατοικήθηκε από το τέλος του 14ου αιώνα π.Χ. ως τα Ρωμαϊκά χρόνια και φαίνεται (πυρές θυσιών) ότι είχε πάντοτε σχέση με τη λατρεία. Τα πρώτα κτίσματα είναι καλύβες ξυλόπλεκτες χωρίς λίθινα θεμέλια. Ακολουθούν τα αψιδωτά κτίσματα και σχεδόν σύγχρονα τα ορθογώνια. Γύρω στο 1200 π.Χ. τοποθετείται το σπουδαιότερο ελλειψοειδές κτίριο, το μέγαρο Α (διαστ. 22 x 6), που χωρίζεται σε τρία μέρη, έχει θεμέλια λίθινα και τοίχους ξυλόπλεκτους επιχρισμένους με πηλό. Μετά την καταστροφή του κτίζεται το μέγαρο Β (21,40 x 7,30 μ.) ορθογώνιο με ελαφρώς καμπύλους τους πλευρικούς και τον πίσω τοίχο, ίδιο κατά τα άλλα με το μέγαρο Α. Στα γεωμετρικά χρόνια δημιουργείται γύρω του ελλειψοειδής κιονοστοιχία. Στα μέσα του 7ου π.Χ. αι. ιδρύεται στη θέση του ο ναός του Απόλλωνος Θερμίου, με δωρικούς ξύλινους κίονες γύρω του και εσωτερική κιονοστοιχία για τη στήριξη της στέγης. Βρέθηκαν άλλοι δύο αρχαϊκοί ναοί του Απόλλωνος Λυσείου και της Λαφρίας Αρτέμιδος, ίδιοι στην κατασκευή με τον προηγούμενο, δηλαδή λίθινα θεμέλια, ξύλινοι τοίχοι και κίονες και πήλινες μετόπες, γείσα και κεραμίδια. Αργότερα η ξύλινη κιονοστοιχία του ναού του Απόλλωνος αντικαταστάθηκε με λίθινη και στα ελληνιστικά χρόνια προστέθηκε η βάση του ναού. Λόγω τής θρησκευτικής σημασίας του το Θέρμο έγινε κέντρο του κοινού των Αιτωλών, που μετά τη νίκη τους κατά των Γαλατών το 279 π.Χ. (σώθηκε το τρόπαιο) ανέπτυξαν την μεγαλύτερη δύναμή τους. Διατηρείται επίσης ο περίβολος του ιερού του 3ου π.Χ. αι. (340 x 200 μ.) με πύλες και πύργους, τρεις στοές ελληνιστικές, κρήνη και βουλευτήριο (20 x 20 μ.), εξέδρες και βάθρα. Όταν οι υπό τον Φίλιππο Ε' Μακεδόνες κατέσκαψαν το Θέρμος (206 π.Χ.) κατέστρεψαν πάνω από 2000 ανδριάντες. Τότε το ιερό εγκαταλείπεται και το κέντρο στη ρωμαϊκή εποχή μετατίθεται πιθανώς στη Νικόπολη.
Στο αρχαιολογικό μουσείο του Θέρμου υπάρχουν οι θαυμάσιες ζωγραφιστές πήλινες μετόπες του ναού (μερικές και στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών), αγγεία και επιγραφές.
Κοντά στο Θέρμο, στο χωριό Ταξιάρχες, πατρίδα του Κοσμά του Αιτωλού, υπάρχουν, στην κορυφή ΄Αγιος Ηλίας, δύο μικροί λίθινοι ναοί της αρχαϊκής εποχής
